ภาวะผิดปกติด้านการกระตุ้นอารมณ์ทางเพศในสตรี (Female Sexual Arousal Disorder) | BSHC

ภาวะผิดปกติด้านการกระตุ้นอารมณ์ทางเพศในสตรี (Female Sexual Arousal Disorder) เป็นภาวะที่พบได้บ่อยในผู้หญิง โดยจะมีปัญหาในการตอบสนองต่อสิ่งกระตุ้นทางเพศอย่างต่อเนื่องหรือเป็น ๆ หาย ๆ ไม่ว่าจะเป็นการหล่อลื่นของช่องคลอดหรือการบวมของอวัยวะเพศ จนส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตและความสัมพันธ์กับคู่นอนเป็นอย่างมาก ผู้หญิงที่เป็นโรคนี้อาจแบ่งได้เป็น 3 กลุ่มย่อย ได้แก่ 1) ผู้ที่มีอาการขาดความรู้สึกตื่นเต้นหรือเสียวทางเพศ แต่ยังคงมีการหล่อลื่นและการตอบสนองทางกายภาพปกติ 2) ผู้ที่มีปัญหาการตอบสนองทางกายภาพ เช่น การหล่อลื่นหรือการบวมของอวัยวะเพศ แต่ยังคงรู้สึกตื่นเต้นทางเพศจากสิ่งกระตุ้นที่ไม่ใช่อวัยวะเพศ และ 3) ผู้ที่มีอาการขาดทั้งความรู้สึกตื่นเต้นทางเพศและการตอบสนองทางกายภาพ
         สาเหตุของภาวะดังกล่าวมีความซับซ้อนและหลากหลาย ทั้งปัจจัยทางจิตใจและร่างกาย ปัจจัยทางจิตใจ เช่น ประสบการณ์ทางเพศในอดีตที่ไม่ดี การถูกทำร้ายทางเพศ การถูกทอดทิ้งทางอารมณ์ในวัยเด็ก ความเครียด ความวิตกกังวล ภาวะซึมเศร้า บุคลิกภาพ และความไม่พอใจในภาพลักษณ์ร่างกายของตนเอง ส่วนปัจจัยทางกายภาพ เช่น โรคเรื้อรังต่าง ๆ ภาวะไทรอยด์ฮอร์โมนต่ำ กลุ่มอาการเมตาบอลิก โรคอ้วน ไขมันในเลือดสูง เบาหวาน ภาวะขาดฮอร์โมนเพศชาย การคลอดบุตร การผ่าตัดหรือให้เคมีบำบัด/รังสีรักษามะเร็ง วัยหมดประจำเดือน ยาคุมกำเนิด ยาต้านเศร้า และการรักษาภาวะมีบุตรยาก
         การวินิจฉัยโรคนี้ต้องอาศัยการซักประวัติอย่างละเอียด ร่วมกับการตรวจร่างกายบริเวณอวัยวะเพศและอุ้งเชิงกราน และการตรวจทางห้องปฏิบัติการ เช่น การตรวจระดับฮอร์โมนเอสโตรเจน เทสโทสเทอโรน โปรแลคติน ไทรอยด์ และฮอร์โมนอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง เพื่อหาสาเหตุที่แท้จริง จากนั้นจึงวางแผนการรักษาให้เหมาะสมกับผู้ป่วยแต่ละราย ซึ่งมักเป็นการผสมผสานกันระหว่างการบำบัดทางจิตใจและการรักษาทางกาย การบำบัดทางจิตใจอาจรวมถึงการทำจิตบำบัด การฝึกสมาธิ การสอนเทคนิคการกระตุ้นความรู้สึกทางเพศด้วยตนเอง และการให้คำปรึกษาแนะนำเกี่ยวกับการมีเพศสัมพันธ์ ส่วนการรักษาทางกายนั้น อาจใช้การให้ฮอร์โมนทดแทน เช่น เอสโตรเจนและเทสโทสเทอโรน รวมถึงยากระตุ้นการไหลเวียนเลือดมายังอวัยวะเพศ เพื่อช่วยบรรเทาอาการแห้งและเจ็บของช่องคลอด และเพิ่มการตอบสนองทางเพศให้ดีขึ้น
         สิ่งสำคัญในการรักษาโรคความผิดปกติทางเพศหญิงด้านการกระตุ้น คือ ความร่วมมือกันอย่างใกล้ชิดระหว่างผู้ป่วย แพทย์ นักจิตวิทยา และคู่นอน เพื่อช่วยกันปรับเปลี่ยนพฤติกรรม ทัศนคติ และการดูแลสุขภาพโดยรวม อันจะนำไปสู่การมีสุขภาวะทางเพศและคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นในระยะยาว